Den Dretelaar

Deze Weken een extra lang kerstverhaal

't Volgende Karstverhaal spöld zik af rond den Dretelaar.

Den lesten van Eyll, mr.Wessel Josef Godfried volgen zien vader in 't joor 1728 op as heufd van 't kark en armenbestuur van Zutphen.Hee was etrouwd met Arnolda Cornelia Haeck uut Zutphen. Uut dit huwelek wodden twee dochtertjes geboorn. 't Jongste kind is verdronken in de grachte van Huize Driete¬laar. De familie was op dat moment bie 'n middag karkdienst. Ok 't oldste kind wazzen zee al verloorn.Nao dit gebeurn vermaakten zee eur landgood an de armen.Hieruut ontston in 1899 den tegenwoordegen Leo-stichting.'t Olde jachthuus is woor noe de landbouwschole is.

'n Borkelo's karstverhaal

'n Wekke veur kastmis 1734 lae den brejen Hessenweg in 't Bor-kelose stille en verlaoten. Onder ne helderen vreeslocht regen zik de wiede witte landderiejen depe onder 'n dikke sneelaoge. 'n Stuk of wat bonte kraeien vlaogen op uut de eiken lanks de weg.Eets snee völt röspelend van de tekke naor on¬dern, schit¬terend in 't lech van de heldere maone. 'n Regelmaoteg dof geluud wodt heurbaor in de wied¬te, peerdehoeven klopt in den varsen snee.Dan donderd ze met geweld aover de olde brugge den de dichte evroorn Slingebekke aoverspant. Dan is 't stille, um dat den ruiter anhöld bie harbarg de Lebbenbrugge. Ge¬lieks zwaaid e zik uut 't zadel.'t Deer, bevrijdt van zienen las gu'jt 't heufd naor ondern en dreks doornao naor baoven, woor-bie 't de oorne spitst. 'n Breje bane lech vanuut de harbarg-deure völt op ruiter en peerd. Den stalknech van de Leb¬ben¬brugge kömp tooscheten. Hee mot effen wennen an 't duuster, maor dan herkend e den laten bezeu¬ker.

"Goejenaovend, meneer Bernard!"."Goejenaovend Gert Jan.Zet 'm efkes veur mie vot jong.Ik wazze neet van plan um lange te blieven, 'n störmken maor"."Dah zal Leida dufteg spieten,maor good,ik zalle veur 'm zor¬gen". Hee nömp 't deer bie 't heufdstel vaste en geet ter met achterumme naor den stal. Nog eets of wat stief van den langen reize vanuut Zutphen, traed e den harbarg in.
"Goejena¬ovend saam"."Goejenaovend alle¬ne" is 't antwoord van 't kluutjen leu, dat zik warmt bie 't vuur van de eikenstobbe in den heerd. Hendrik Jan, den harbargier kömp in de bene en nömp zienen gast met naor den rumen opkamer. Verwonderd kik de jonge vrouwe, dee door net euren kleinen met 't aovendetten hölp op, at ze zut wee 't is ontspant eur gezichte."Goh, bu'j der now al?". 't Kleine deerntjen is van euren arm eglejen en rent den bezeuker integen."Mo'j Bennat-eume!"."Zo mien deern¬tjen", met ne zwaai nömp e 't kind op den arm.

Lachend kik e in de straolende kindereugskes. Jenneke, de jonge vrouwe schöt 't gemood vol. 't Dut eur denken an euren man. Afgelopen winter is den bie 't rogge afsmieten uut 't slop evallen, en 'n paar uur later was e estorven. Dan kömp Leide binnen. "Bernard, ieje?", van veraltereertheid slöt ze den hand veur de mond. Dan löp ze nao den holtbak en löt met ne roffel de holtblökke uut de arme vallen. Noe pas zut ok Bernard zienen verloofde, dee zik de schorte lieke strik en op 'm af kömp. Maor eerst höldt 't kleine Marieken zienen andach nog 'n ogenblikke vaste. "Wat hef Bennat-eume met ebrach?".
"Disse kere niks mien pupken, maor as Bennat-eume de volgende wekke weerumme kömp, dan brech e ow wat met, krig e dan ok ne smuksken van ow?". "Oh, wal duzend" kraeit Marieken now. "Door do'k 't dreks veur",lacht e."Vraog maor an tante Lei¬de". Dee steet näöst 'm en stok lachend den vinger umhoge. Bernard zet 't kleine Marieken op de grond en trök Leide kort tegen zik an. Dee vrög of e lange blif. Hee schud 't heufd. Strak kik Leide um an. "Woorum kiek ie zo?". Ze haalt de schol¬ders op, en kömp näöst 'm an den ronden taofel zitten.
Hendrik Jan, dèn 'n kanne vol bier uut den kelder ehaald hef, kömp effen an met 't leste niejs. Of Bernard al eheurd had dat kots den postwagen uut Hamburg achter Neede aovervallen was. 't Heel maor neet op met dee aovervallen op reize¬gers. Iej zollen haost denken dat ter ne bende achter zat dee zowat dei. Bernard heurn 't zik an. Jao hee wis ok wah dat allene reizen in disse tieden gevoorlek was, maor zienen zwarten Moor was ne bès peerd en zo waaks as ne hofhond. Door kan e zik op verlao¬ten. Hee lae jao al jaoren bie nach en ontie op den weg as e veur zienen
lakenhandel op pad was. Leide kik 'm met grote angstogen an..Dah steet Bernard neet an..wacht, hee zal den olden baas met ziene verhaaltjes is ne loer draeien. "Misschien wodt zukke plennekes hier wal uut-ebrod",zo plög e. "Dah kan neet", stuf Hendrik Jan now op. An een stuk räöteld e vedan dat e de reizegers dee hier aovernacht allemaole van haver tot gort kent, en onder de leu dee daags den harbarg bezeukt bunt haost nooit gin vrömden. "Door bie den heerd zit jao allemaole kundegen, laot is zene, door he'j twee man van Garstink,en dan Gart den Streuper en Jacob van den Dreete¬laor. Allemaole jonks uut Borkelo.Nae, zówat gif 't jao neet jong!" Bernard hef ter schik umme. "Foj Hendrik Jan, laot ow neet op de kaste jagen, ik wieze ow kante toch neet uut".
Zol Leide zik doorumme zo te sappel maken? Hee mos maor is pro¬beern um eur wat op 't gemak te stellen. "Ik hove disse kere ok neet naor Nee, eerst gao'k naor Grolle, en van door¬ op Munster an, geels gin las, drokten um niks". Leide kloort ter van op."Bu'j met Karstmissen trugge?" vrög ze vol span¬ning. Bernard knikt en stök de bierkanne naor eur op.

Dan brech e de kanne an de mond en drunk 'm uut.Doornao steet e op,en slöt zik den mantel umme. Leide hölp 'm effen zodat e der lekker warm in zit.Dan grip e in de depe mantel¬tesse. In elken hand hef e noe ne zwoor ruiterpis¬tolle. "Noh, wah duch ow, hier kan'k mie wal op verlaoten zo ha'k edach". Dan strik e Leide 'n maol aover de blonde heure en zet zienen hood op. Zee drukt eur heufd dichte tegen zienen scholder. Samen gaot ze 't trepken naor den gelachkamer af,en loopt achter den toge lanks. Hendrik Jan schudt 'm den hand. "Woensdagaovend dan", zeg e. "Jao!" is Bernard zien antwoord. Met ne "Goejen aovend saamm" naor de leu um 't lösse vuur tred e de deure uut. Buten steet Gert Jan 'm met den Moorkop op te wachten. Zwiegend nemt ze afscheid.Jenneken, dee Marieke net in bedde hef estopt kömp nog effen anlopen. Met den arm um den scholder van Leide zut ze ho Bernard de leidsels van Gert Jan aovernömp. Den zwarten wil metene anzetten, maor Bernard höldt 'm met enen hand in. 't Peerd nömp now de veurbene op, en Bernard zwaait met zienen hood. Dan löst e de leidsels, en schot e vot in den snee.
Huverend van de kolde geet Leide dan met Jenneken naor binnen. "Woensdagaovend.." fluusterd Gart tegen Jacob as Hendrik Jan weer achter de toge steet. "He'jt eheurd?" Jacob knikt..
Dree dage veur Karstmissen hef den olden Willem alles nog is nao-ekekken in Huze den Drietelaar. As e in den met donker eiken betimmerden hal steet kan e lachen.'t Is dikke in odder. Den lanter kan tevraene waen. Dree joor is e neet op 't huus ewes. In gedachten steet Willem tegen de zwaore trappe elönd. Hee zal der wah geregeld met den heer op uut motten, in dree joor veranderd ter nog al wat op zo'n groot bezit. Maor now wollen ze eerst Karstmissen vieren. Al vanaf november veureg joor hadden zee ginnen priester meer ezene. En too was dat ok nog heel toovalleg zo ekommen. 'n Paoter uut Bocholt was in 't Reurlse Brook verdwaald, en op dee manere bie eur trechte ekommen. De kere doorveur was al twee joor trugge, want Jacob was nog thuus ewes..zwiegend schud e 't heufd. Zo'nnen jongen toch..Jao, hee had Onzen Leven Heer heel wat te vraogen in dissen Karstnach. Hee mos drokten um zik hemmen, door¬um allene al was e blie dat den familie aover kwamp. Met Mr.Wes¬sel kon e de boeren lanks, zien verdreet wat zeen te verget¬ten.
Met mr. Wes¬sel..Jao, den olden heer Theodoor was now al weer zes joor dood. Effen trök ter ne rimpel in zien veurheufd, zés joor al, woor blif den tied. De olde Friese klokke löt now zienen slag heuren, elf uur. "Foj, ik doo schienbaor niks as dreu¬men tegenwoordeg" moppert e tegen zik zelf, en hee traed naor buten. Den kolden noordoosten wind gölt um 't huus, en raost gierend deur de elzebusse. Den olden Willem trök zik de hazevellenmutse nog maor wat deper aover de oorne.

Ze könt ter now elk ogenblikke waen. Zut e door neet 't dook van ne kleedwagen deur de beume? Jao, door bunt ze. Den wagen kömp den hook umme, en Mr. Wessel rit der op zien peerd näöst. Weer ne ogenblikke later bolderd den zwaoren wagen aover 't plankier van de ophaalbrugge, en höldt án veur de blauwstenen trappe. Van Eyll zeg zien olden huusmeester goejendag, en hölp dan eerst ziene vrouwe bie 't uutstappen. 'n Nichtjen zit met den kleinen Anna Maria op de slippe. Op de andere banken zit 't personeel.Den kamenier,de maekes veur de kökken,en 't lin-nenmaeken.Baoven an de trappe steet de deure al lös en Wil¬lems vrouwe,Triene,wet neet ho vlot of ze de tot 't bot verkleum¬de reizegers den warmen ontvangstkamer in mot kriegen. Willem dèn hölp intussen Jan en Aarne met 't uutspannen.
'n Menute of wat later zit 't hele gezelschap rond den heerd en deeld Anna, Willem zien dochter, met 'n hoog rooie kleure heiten aniesmelk rond. Den kleinen now zeuventien maond olde Anna Maria, stapt van stool tot stool, op de voot evolgd deur eur nichtjen. Meneer van Eyll hef gin röst..effen deur 't huus lopen..effen kieken. 't Zut ter piekfijn uut, alles glump 'm inte¬gen. In de slaopvertrekken henk ne fijnen lavendelloch.
As e de grote haltrappe af wil gaon blif e staone. 't Schöt 'm te binnen dat e Willem mot zeggen dat e naor 't Zwil¬brook mot, um den paoter te halen.Hee mos de sjees maor nemmen, ho minder 't opveel ho better 't was. In den hal slöt e 't zwaore gedien an 't zied en löp in gedachten naor de butendeure. Willem zal nog wah met Jan en Aarne in den stal waen. Nét as van Eyll den stal in wil gaon, kömp Willem, den oldste zönne van den boer naor buten. "Dag Willem, hoe gaat het met je? Is Jacob daar ook.Ik had jullie nog niet gezien". Den wat eenkennegen jongen boer is der verlaegen met. Hee kik e op, en dan zeg e; "Och, wah good meneer, maor Jacob is ter neet. Hee is vot-elo¬pen. Vader en moder hebt mangs 'n spul met 'm ehad, moder is nog kats van de wieze. " Achter eur slöt 'n deure. Van Eyll heurt den sleppenden trad van den olden Willem. "Willem jonge, we zien elkaar nog wel eens", zeg e dan hartelek. Den jongen boer knikt nog 'n maol afwezeg en löp vot. Dan richt mr.Wes¬sel zik naor den trouwen huuswaarder."Alles ziet er keurig uit Wil¬lem" In 't oge van Willem blunk eets van dankboorheid. Met mekare loopt ze naor den stal. Effen staot ze rond te kieken en dan vrög van Eyll; "Zijn de mensen allemaal gewaarschuwd voor de nachtmis?" Door was veur ezorgd, Anna was ze af ewes tot in 't Reurlse Brook too. Willem was ter eiges maor neet meer op uut egaone, 't gink wal eets better, maor richtegen vrieheid van Godsdeenst hadden ze toch nog neet. 't Bleef oppassen.
As 't oge van van Eyll op den opgetuugden sjees völt, zeg den olden Willem; "Dèn he'k ow ok maor in odder emaakt,ie zölt ter den kommenden tied nog wal is op uut willen".

"Oh Wil¬lem, goed dat je het over de sjees hebt, daar was ik toch haast het belangrijkste nog vergeten. De pater moet uit het Zwil¬broek gehaald worden! En ik heb veel liever dat jij dat doet, dan een van de koetsiers. Ga morgen maar vroeg op pad, hoe minder geheimzinnigheid hoe beter". "Da's wal good me¬neer, is ter anders nog wat te doon?" 'n Kort ogenblikke twiefeld mr.Wessel, hee is an 't prakkezeern ekommen aover 't antwoord van den jongen Willem. Hee wol wal is wetten wat of ter now met Jacob loos was.. toch sluk de vraoge maor in..um now dee leu met Karstmissen veur de deure piene te done..nae. "Ja, of..e..nee Willem. Het is dus afgesproken dat jij de pater haalt". "Af-esprokken meneer", zeg Willem, en hee kik vraogend opzied naor mr.Wessel um te zene of der nog meer is. Maor 't is good zo. As mr.Wessel den stal uutlöp, heurt Willem dat Janne den koetsier 'm röp. Dat zal nog wah ne dag of wat zo vedan gaon, veurlopeg zal e eur nog wegwies motten maken op den Drietelaar. Dee leu bunt 't defte¬ge heren¬huus an de Roje Torenstraote uut Zutphen gewoon. 't Maakt Willem neet uut, zo hef e nog wat um hande. Met al den snee en dah vrezen kan e buten toch neet uut de veute.

Karstnach.


't Sneejen hef op-ehollen en den nach is donkergries. Stilte heerst ter aover de witte velden en 't bos rond Huze den Drietelaar. Zwoor steet 't gebouw tussen de dichte evroren grachte. De ophaalbrugge was naor onderen, en in den iezeren lanteern flokkern ne dikke waskeerse. Van alle kante komt ter now leu an-elopen aover de smalle kronkelpaedjes tussen de wit be¬sneejde weidens.Ho lange hebt ze neet naor dit ogenblikke uut-ekekken. Zee gaot naor de nachtmisse, vrae en bliedschap wacht eur bie de kribbe..Den paoter uut 't Zwilbrook ontvenk eur vrendelek, en mek de taofel kloor veur den gezamele¬ken viering. Vrouwe Arnolda zit achter 't clavecimbel, en zal de Karstgezangen begeleiden. In depe Godsvrucht laot de mensen alles aover zik kommen. Nao 't Evangelie van de tweede H.Mis zet vrouwe Arnolda 't olde Karstleed; Ons is geboren 'n Kinde¬kyn in. Eur helderen sopraan zunk 't leed vol aovergave met. Den olden Willem is op-estaone, samen met zien zönne verlöt e de kapelle. Op den gang sprök e: "Jonge, wie könt neet veur¬zich¬teg genog waen. Doot de lampe bie de brugge maor uut, en blief deurgaon met 't wachtholden"."Da's good vader", knikt Willem. Hee pakt zienen jas en de mutse, en geet rösteg naor buten. 't Sneejen hef op-ehollen. Alles is stille. Niks anders te zene dan de alledaagse dinger. Dudelek heurt e 't zingen vanuut de kapelle, en 't rinkeln van de altaarbelle.
" Sanc¬tus", baedt e in zik eiges. Dah kö'j good heuren,'t was ok zo stille buten. Op 't zelde ogenblikke kraakt ter rechts van 'm,an de aover¬kante van de bekke, twee maol ne pistol¬le...

Woensdagaovend....den aovend veur Karstmis. Vlak veur Borkelo, an de Needse kante, staot 'n stuk of wat ruiters tussen de beume. Euren anvoerder hef net zien plan uut-elegd, en Gart en Jacob ewaarschouwd. "As iele der eets van verwacht mo'j 't maor done, maor holdt ter rekkenschap met da'j 't met ow beiden mot opknappen, ik kanne gin mense meer mis¬sen. Wiele bunt um dree uur weerumme, ie mot maor zene". Gart en Jacob zegt niks meer, met den Langen Klaos veel neet te spotten. Zee zetten de peerde an tot draf. Bie de Barkel splitsen den trop zik zonder eets te zeggen. Langen Klaos met ziene kompanen gaot op Lochem an, Gart en Jacob riedt in den sneejach vedan. 't Is good weer veur eure plen¬nekes. Aover den Hessenweg draaft ze, nao 't passeren van de Lebbenbrugge nog 'n menute of tiene deur, tot Gart den broenen inhöldt. Jacob kömp näöst 'm riejen. "Hier ist!", zeg Gart. Ze kwammen van de peerde af. Fluusterend sprokken ze eure plannen nog is deur. Blieven liggen tot den lakenkoopman kömp. Gart hier rechts en Jacob ne boom of vieve wieter an de linkerkante. Hee mos maor zene dat 'n beschutte plaatse tussen de elzen von. Zee hadden nog tied zat. Den lakenkoopman kon wah op-ehollen waen deur 't slechte weer. Blieven liggen dus. Jacob zae enkelt:" Good".
As e zienen vos vaste bunt zeg e tegen Gart: "Zet den van ow eets wieterop, dee beiden bunt bietereg op mekare". Dan griept ze beide de pistollen uut de zadeltassen. "Ne knappen keerl, as e ons beiden veurbie kömp" grinst Jacob tegen zien maot. Dèn haalt onverschilleg de scholders op, en löt zik dan an de slootkante tussen de elzebusse glieren. Half liggend begunt e an zienen wacht.Vief beume wieterop lig Gart.De valle is ezat, laot den prooi maor kommen. Der is gin geluud is ter te heu¬rn. 'n Stuk of wat sneevlökke grieskert traag van de beume. Zienn spanning begunt al vlot te verslappen. 'n Peerd kö'j jao ok van wieten al heuren ankommen. In den witten eenzaamheid kömp ter eets van vervaeling aover 'm. Jacob lig te prakke¬zeern, iedere kere kömp 'm 't beeld van zien olderlek huus veur de geest. Maor ok de lachende oge van Geerte. Jao, tóó was 't begonnen. As vader now.. Weer voch Jacob veur ziene leefde..
. Wéér maken e zik helleg op de leu dee 't anders zogen as hee. Zee wollen 't neet.. Woest draeien e zik umme. In zienen drift stot e tegen 'n elze, en ne wolke fienen poejersnee dwarreln op 'm neer. Hee vlok van nie:d. Maor good dat e de pistollen tussen zienen mantel estokken had, met nat kruut zol e op dissen Karstaovend.."Verdomme, is 't now uut!" schol e tegen zikzelf. Ho late zol 't waen? Ingespannen kek e de weg af.... Wat gek, ho langer as e kik, ho meer zien gedachten afdwaald.. In de tekke zut e 't gezichte van zien moder...'n warm geveul deurstreumt zien lief..hee..ne baanstreuper..op Karstmissen.. Dan sprunk e op, door kömp wat.

Nog 'n maol flitst ter warme ge¬dachten an zien olderlek huus deur um hen.. "Nae!" vleukt e nied¬eg: "Ik kánne Gart vandage neet allene laoten! Later". Aoverniejs hef e 't verspöld...
Now is 't dudelek, door kömp ne ruiter an. Is 't 'm? 't Is ok zo allemachteg duuster. Jao, dah mot e waen. Gart zal um now ok wah ver¬nommen hemmen..

Bernard ridt in vlotten draf.'t Is late ewodden. Dèn smeregen snee ok.Gin bliksem ko'j opscheten.Maor hee is ter noe zowat. Wat zal ziene Leide in angst zitten. As den winter veurbie was en 't wodden veurjoor dan...Den Moorkop strekt de oorne, hee snuf effen en draeid den kop naor rechts. Bernard knip zik de lippen op mekare..zol der toch. Veur¬zichteg spant e de hane van ziene pistollen. Dan zut e ne vuur¬straole, en kraakt der 'n schot vanuut de elzebusse de rechterkante van den weg. Fluitend giert ter ne kogel lanks zien heufd en nömp 'n stuk van de leeghangende vere van zien hood met. 't Peerd draeit vlot op de ach¬terbene naor links. As de bliksem grip Bernard 'n pistolle, en hee löst op good geluk¬ne schot in 't bus¬ken. 'n Rowwen kreet brök deur de stilte..Dreks geet 't peerd weer an, en Bernard grip in den anderen holster naor zien tweede pistol¬le.Depe aover den hals van 't peerd ebaogen, ridt e veur zien lae¬ven. 'n Venie¬negen kets kömp van de linkerkante as e Gart passeerd.. Egaals harder roffeld de peer¬dehoeven deur den snee. Op den draei van den weg höldt e in.Niks meer te heu¬ren. "Goddank ered", fluus¬terd e veur zik hen. Veurzichteg zet e zien trouwe dier weer an tot draf. Jacob, dèn recht baoven in de borstkaste etroffen is, lig krimpend van de piene in zien blood. Zwoor geet zien aosem. 'n Rooien glood trök as 'n dik mistgedien veur zien ogen.. Hee wil op de bene kommen, maor zakt van de piene weer trugge in de slootkante...Door blif e bewusteloos liggen. Gart kömp raozend van gif uut de struken. Dat now nét ziene pistolle ketsen mos, wat zol der met Jacob waen? Alle veurzorgen vergettend stok e de weg aover en rennen naor Jacob ziene schuulplaatse. "Hee, Jacob, wat is ter loos". röp e. Maor hee krig gin antwoord. Dèn zal toch neet? Dan zut e 't lichaam van Jacob op 't ies liggen. Vlot draeit e 'm umme, gelukkeg hee laefd nog. Eerst hier vandan. As e zien maot in de arme vot dreg heurt e 't tikken van 't blood op den snee. Hee wodt ter beroerd van. Vlot vot hier..naor de peer¬de. Doodmeu kömp e door an. As e de wonde probeert te verbin¬den kömp Jacob bie. Doodsangst trök deur zien läögblodende lief en stamelend vrög e:"Gart, brengt mie naor huus..naor mien huus, vlak..bie.."Dan zakt e vot, um eets later weer met ne schreeuw van piene bie te kommen. Oh zienen scholder steet in brand.... 'n Vlammende piene deurtrök um..Angst aovervölt um..alles zut zwart..vergeefs zöch e ne striepel lech..

Hee hef 'n geveul dat e stikt..zwoor drukt 't op ziene borste. Gierend en in hoog tempo haalt e aosem. Starven...'n onontkom¬boren woorheid kömp 'm veur de geest. Mot hee now star¬ven.... hier...in den snee. Met zienen schul¬denlast?.Oh..God...nee... Hee mot der neet an denken. Starven... met al ziene zonden dee as demo¬nen op um afspringt..nae..dat neet.'t Blood zoest 'm in de oorne..oh God..nog neet..

Buten steet Willem nog altied te waken. Niks meer te heuren. Allene 't gieren van den wind, dee 'm flarden van de Karst¬leedjes inte¬gen doot waeien. In gedach¬ten is e bie de Karst¬vieringen dee achter um ligt. Ho vake hadden ze hele¬maols gin Karstmis¬sen können viern. Thuus hadden met eur allen um den heerd ezötten en leedjes ezongen. Vader laezen 't evange¬lie van de geboor¬te van 't Kind. Ooit had e dat dikke book in zien zwart¬leren¬band ekregen van den olden Heer van Eyll. Veurin stonnen ne hoop name en den zat ne zilveren slot op..
Hee schruk op..'t Geluud van peerde¬hoeven klunk in den snee. "Sta¬o'k hier te dreumen", schöld e op zikzelf. Vlot duk e weg achter de beume. Veur waarschouwen is 't toch al te late.

Now bie de brugge is twiefeld Gart.'t Is ok zo potduuster. Hier mot toch de boerderieje waen, bie de brugge van 't kas¬teel was 't toch? Willem kömp veurzichteg in de bene.'t Peerd van Gart spitst zik now de oorne. Zol der door ene staon, vrög Gart zik af. Dah mos e der dan maor op waogen. "Is ter hier misschien ene den ne gewonden kan helpen?". Willem verget now alles en kömp de brugge aover. "Wee is door?" Gart dèn in 't duuster neet kan zene wee as e veur zik hef, zeg allene maor: "Jacob van den Drietelaar is ewond!" Willem veuld 't blood uut zien gezichte trekken...Hee steet te trillen op de bene. Dan vlug e der op af en stök de hande uut. Vanuut 't zadel löt Gart den gewonden noe in Willem ziene arme zakken. De groezels trekt Willem deur 't lief as 't blood van breur aover ziene hande löp. "Ik gao maor" heurt e nog zeggen, maor 't drunk neet tot 'm deur. Veurzichteg stapt e deur de snee naor den stal. Helder steet 'm veur de geest wat e mot done. Eerst dekkens pakken um Jacob op te leggen, dan lech maken en zene of Aarne in de buurte is. Dèn is ok huusknech, misschiens is e al wah in de kökken. As straks de dade Misse af-elopen is.. Nae, neet dreks naor vader en moder. Gelukkeg was Aarne al in de kökken gengs. Dèn schrok too Willem met zien blodenden breur achter de deure hen kwamp. "Aarne, vlot! haalt mie deuke en doot mie heit water!" Aarne kömp ter bie en bukt zik näöst Willem aover den gewon¬den."Willem, door is neet völle meer te done". Liekwit lig Jacob op de dekkens in 't stro. Willem is gengs ziene wonde schone te maken.

Met 'n van piene vertrokken gezichte kreunt Jacob: "Willem, help". "Jacob, jonge toch, stille ligge, alles kömp good", is alles wat den stoeren keerl der uut kan kriegen. Gaot door al leu veurbie? Zol de misse af-elopen waen? Hee steet op um den paoter te halen. Deep ontroerd heurd dèn an wat Willem te zeggen hef. Hee geet met naor binnen en bug zik aover den starvenden.. Willem en Aarne traed naor buten.
Binnendeur lanks den kapel geet Willem naor zien olders, dee staot te praoten met meneer van Eyll. Ze kiekt verschrikt op as e eur 't niejs aover Jacob brech..'t Enegste wat moder der uut kan kriegen is; "Oh mien jongen"... Meneer van Eyll volgt eur naor den stal. Den paoter beduudt eur dat ze kotterbie mot kommen.Geknield ligt ze näöst den starvenden.Nog eenmaol löcht de ogen van Jacob op."Heb dank", zegt ziene lippen. Dan völt zien heufd opzied, en grip moder snikkend zien hand..
Depe ereurd baedt ze veur um. At ze later buten komt sneejt 't aoverniejs, in driftegen haost valt de vlokken naor ondern....

Naor 'n verhaal van Fr.Nierman uut 1939 In het dialect verteld deur Wim Bluemers

Dit verhaal is geschreven door Wim Bluemers, wilt u meer lezen over Wim, kijk dan op zijn interview.