Welkom bij de

STREEKARTIESTEN - ARCHIEF

Hier vindt u een ode aan artiesten uit de Achterhoek, die het vak niet meer beoefenen of inmiddels overleden zijn.

Voor andere artiesten kunt u kijken bij
STREEKARTIESTEN




Deze week stel ik u voor:


BERNARD ENGELBARTS



Euver mien vader Bennad Engelbarts (21 augustus 1937 – 20 oktober 1994):

Ik wet niet of ik d'r goed aan doe-t um hier iets te schrie-ve oaver mien vader, Bennad Engelbarts, want ik bun zo bang dat 't op de tekst van een bidprentje geet lieke. Leas dit dus maor as 'n beknopt eerbetoon aan de bea-tere kante die mien vader had:

Mien vader, Bennad Engelbarts is, in mien oge, 't beste te umschrieve as een duuzenpoot: dichter, zanger, schriever, muzikant, pottenbakker, kunstenaar en kunstemaker (is niet 't eigeste...), leraar, pedagoog, een bietje filosoof, ik nem aan humanist, sportman (in zien jonge jaore), straaljagerpiloot, zweefvlieger en nog völ meer...

Wat heel belangrijk is gewč-s veur mien is dat e als vader deure op 'n kiertje gezet het. Stel ow veur, gi-j staot in een hal met 'n heleboel deure woar gi-j as blaag de slötel niet van hebt. Ow vader het die slötels wel en zet één veur één die deure op 'n kiertje zoda-j naor binne mag glure. Op zo'n manier het e mien, toen ik nog 'n klein kearltje was, aan van alles en nog wat laote pruu-ve. Kalligrafie, sport, schilderen, muziek maken (toen ik 6 wier mocht ik kie-ze tusse een bok met bokkewage of een piano). Ik heb veur de piano gekoa-ze en daor nooit spiet van gehad. Wat ik eigenlijk zegge wil is dat, now ik eiges ook vader bun van twee jongens, 't heel belangrijk is um as vader de interesse en talente van ow blage aan te wakkeren en dat Bennad den kunst verstond as geen ander.

Bennad was actief als zanger (of troubadour zoas hij eiges zei) bi-j d'Olde Waskupen, de 's-Heerenbargse Carnavalsvereniging. Hij het de mooiste liedjes gemaak die, ondanks 't feit dat e d'r al heel lang niet meer is, nog steeds elk jaor weer te heure zun. 't Bekendste liedje van Bennad is «Mientje», zo hiet mien moe-der. Niet alleen in 's-Heerenbarg maor in de hele Achterhoek en in dele van Limburg en Braobant is dit liedje nog steeds een begrip. 't Geet euver een kearl den zich 't hele jaor te barste wark en één keer in 't jaor Carnaval wil gaon viere. Hij vrug zien vrouw Mientje um dan op de blage te passe. Toen Bennad zien eerste en enige EP-tje gemaak het (met daorop: Mientje, De Plantage en Mien Bed) wier dat gedrčč-jd op omroep Gelderland. Wi-j zate veur de radio te luustere en wazze zo trots as een pauw dat vader op de radio was. Toen 't zinnetje kwam: «Zörg gi-j dan veur de blage» zei-e mien bruur Bart en ik tege mekaar: «En de blage, dat zun wi-j!»

Heel gek, maor mooi ook, da-j zo'n moment ow hele lea-ve lang niet meer vergea-t.

De tekste van Mientje, de Plantage en Mien Bed zun autobiografisch en uut 't lea-ve gegrepe. Ik denk dat d'r daorum nog steeds met plezier naor geluusterd wödt, ook umdat iedereen zich d'r wel in herkenne kan.

Bennad was ook een veurvechter van 't 'behold van 't 's-Heerenbargs dialect. Hij zei hiereuver dat 's-Heerenbarg zovöl moois het: 't Montferlandse bos, Kasteel Huus Bargh, de binnenstad, de Plantage en... 't 's-Heerenbargse dialect. Hij had toen al in de gate dat 't met 't dialect de verkeerde kant op ging. Hij hamerde d'r bi-j ons op dat 't ABN en 't 's-Heerenbargs dialect twee dinge ware die gi-j los van mekaar mot zien. M.a.w: in 's-Heerenbarg en umgeaving praot ie plat maor gi-j moes volges um ook de Nederlandse taal beheerse a-j 's in Amsterdam terech komp en niet veur een boer uutgemaak wilt wodde. Hij kon zich argere aan minse die half plat, half Nederlands praotten. Veur 't Staring Instituut het e ook één en ander gedaon, Henk Krosenbrink en Lex Schaars wette daor völ meer van.

Eén van de mooiste verhale dat ik ken (en dat is niet alleen umdat mien vader 't geschreve het) is: «'t Witte Peard». 't Zol de moeite weerd zun um dat verhaal 's op internet te zette zodat minse 't lea-ze kunne. Misschien is dat wat veur 'n volgende keer, ik mot 't 's opzuu-ke...

Ik zol nog ure, dage of wea-ke misschien wel, wie-jer kunne schrieve oaver mien vader maor dat liek mien niet verstandig. Bennad zei tege mien toen e wis dat e niet meer lang te lea-ve had: «Gi-j bunt pas dood, as de minse ow vergea-te zun». Gelukkig veur um en de minse die 'm gekend hebben is dat nog lang niet 't geval. Zie-j wel, liek 't toch nog op 'n bidprentje...

Kees – Genčve 17 december 2009

In de rubriek STREEKLIEDJES kunt u een kerstliedje van hem bekijken.