Deze pagina is vernieuwd op 25 januari 2011
ACHTERHOEK 40 - 45 Hier vindt u informatie en verhalen over deze periode gezien vanuit de Achterhoek Andere delen die ik al behandeld heb vindt u HIERWelkom in het item
Omdat dit een stuk geschiedenis van de Achterhoek is en het dit jaar 70 jaar geleden is dat de oorlog in Nederland begonnen is en dit in mijn ogen nooit meer mag gebeuren, wil ik het komende jaar aandacht hieraan besteden. Ik probeer het op een eenvoudige en zo luchtig mogelijke manier te doen, gezien mijn doelstelling van de site. Ik wil dit doen door een jaar lang elke maand een onderwerp over deze periode te bespreken. Wanneer u op de Lichtblauw onderstreepte woorden klikt, dan kunt u meer achtergrondinformatie lezen of indien aanwezig verhalen van lezers Deel 12: De Hongerwinter in 1944 - 45. WAT WAS DE HONGERWNTER
INLEIDING: In de winter van 1944 was de oorlog dus al 4 jaar in volle gang. met als gevolg dat er steeds minder produkten waren, zoals voedsel en brandstof, dat er steeds meer zieken kwamen door ondervoeding, slechte hygiëne, vermoeidheid enz. Juist in deze winter was het ook nog bar koud, dat met elkaar heeft die winter aan ca 20.000 mensen het leven gekost. REPRESSAILES : In september 1944 had de Nederlandse regering opgeroepen tot een algemene spoorwegstaking, waarover volgende maand meer. Deze staking zou samen gaan met operatie Market Garden bij Arnhem. Als represaille (straf), voor de stakingen en de aanval, hebben de Duitsers alle voedseltransporten geblokkeerd naar het Westen van Nederland. Dit hebben ze 6 weken volgehouden. Waardoor er een schaarste ontstond van voedsel, kleding, brandstof etc. EEN KLEINE IMPRESSIE VAN HOE HET TOEN GEWEEST MOEST ZIJN: Al heb ik de oorlog zelf niet meegemaakt, toch kunnen we uit documentaires en verhalen een klein beeld proberen te vormen. Ik vind dit belangrijk om aan u te laten weten, omdat ik vind dat we heel blij mogen zijn dat we het zo goed hebben in Nederland en dat wij weinig reden tot klagen en ontevredenheid hebben, dus ik hoop dat u even met mij mee wil gaan terug in de tijd: Stel u even voor dat u in een huisje woont met 9 kinderen, dat was nl in die tijd heel normaal. U leeft al 4 jaren in oorlog, er is zo goed als geen eten meer, kleding was in het begin nog te ruilen op de bon, maar ook dat wordt steeds schaarder. Brandstof is er ook niet meer en dan wordt het winter. Geen winter zoals we dat nu kennen, nee het is erg koud, het sneeuwt en zelfs het IJsselmeer is dichtgevroren, dus dan moet het heel lang en hard gevroren hebben. U zit dus met uw kinderen, (vaak was de man of te werk gesteld of in het leger, of gesneuveld, opgepakt etc.) in een koud huis, geen eten, geen kleding, geen warmte, want er is geen brandstof en er is oorlog. Wilt u zich even proberen in te leven hoe die mensen zich toen gevoeld moeten hebben. Ik denk dat ze de wanhoop nabij waren en ja een mens wil overleven dus moet er iets gedaan worden. Wat zou u doen in dat geval......... Om nog iets beter in te kunnen leven ziet u hieronder een foto van een peuter die geheel uitgemergeld is, er zijn nog wel ergere voorbeelden te vinden, maar ik denk dat dit al wel erg genoeg is. Zij hadden dus hoge nood en moesten een oplossing vinden, ze waren heel creatief, dat moet gezegd worden, maar het was pure noodzaak en misschien moesten ze ook wel grote overwegingen maken om de dingen te doen die ze deden, maar nood breekt wet is een stelregel. Daarom werden bv huizen geplunderd waar Joden in gewoond hadden, hele gebouwen werden van hout en ander brandbaar materiaal beroofd, kleding meegenomen etc. maar niet alleen bij Joodse huizen, ook hun eigen huis werd afgebroken van wat men dacht niet meer nodig te hebben. Maar zeker waren ze nooit, het was altijd op de bonnefooi en men moest afwachten of ze ook daadwerkelijk met hun voorraad thuis aankwamen. De mensen uit het westen hadden er veel voor over, er werden zelfs trouwringen, antiek etc. geruild tegen voedsel. Dat de boeren daar wel eens misbruik van gemaakt hebben is helaas ook een feit. Het Rode Kruis bracht uiteindelijk meel uit Zweden vanuit vliegtuigen naar steden in de Randstad met de opdracht dat de bezetter daar brood van diende te bakken en dat gratis aan de burgers te geven, dit wordt het Zweeds Wittebrood genoemd. Op de site WWW.ZUIDELIJKEWANDELWEG.NL. kunt u een persoonlijk verhaal lezen van een Amsterdamse, die verteld over oa deze periode, erg interessant, vond ik zelf. Een filmpje van Schooltv, over dit onderwerp, is te zien via DEZE LINK. DE ACHTERHOEK Zoals ik al eerder zei hebben de mensen in de Achterhoek redelijk geluk gehad wat de winter betreft, omdat hier vele boerderijen waren en zij hun eigen voedsel nog redelijk konden verbouwen en er meer bossen waren als bv in de grote steden in het westen des lands. Als u HIER klikt, kunt u een uitgebreid verslag lezen van iemand uit Meghelen uit die tijd. Ook een zekere Alie vertelt haar verhaal en dat is HIER te lezen. Hans Hermans uit Limburg heeft mij een verhaal over de hongerwinter ingestuurd, waarin hij oa. verteld dat de geallieerden destijds ook mensen in Aken aan voedsel hebben geholpen, want niet alleen de Nederlanders leefden in erbarmelijk omstandigheden, uiteraard de Duitsers ook. Dat de geallieerden dus menselijk waren, blijkt uit het verhaal van Hans, wat u HIER kunt lezen Dit was een kleine greep uit die vreselijke wintertijd, Er zal vast nog meer te vertellen zijn, dus mocht u een aanvulling hebben, schroom niet en laat het me even weten. Wilt u mij verhalen of foto's sturen, dan kunt u contact met mij opnemen via het vlaggetje beneden of via het reactieformulier in het menu, zodat ik u mijn emailadres kan geven.
Wat was dat, waarom en hoe gingen mensen hier mee om....
In die tijd was Zuid Nederland bevrijdt en wilde men de westerlingen helpen met voedsel etc.
Ik hoop dat u hier even bij stil wilt staan, dan kunt u begrijpen wat ik u verder wil vertellen wat de mensen toen gedaan hebben en waarom, dus de beweegredenen.
Ook werden houten bielzen van tram en trein losgehaald en verstookt, illegaal bomen gekapt, hout gesprokkeld in bossen.
Om aan voeding te komen werd gestroopt, werden alternatieve voedingsmiddelen gekozen, zoals tulpebollen, knollen etc, zie ook mijn artikel over HET DAGELIJKS LEVEN IN DE OORLOG Daar kunt u bv ook lezen hoe ze van parachutes weer kleding maakten etc.
Ook gingen duizenden mensen op voedseltocht, dat hield in dat ze honderden kilometers gelopen of gefietst hebben om te proberen aan voedsel te komen, want in het oosten (dus ook de Achterhoek), waren de boerderijen en gelukkig hadden ze daar iets meer voedsel dan in het westen.
De Duitsers waren nl ook niet gek en hielden regelmatig patrouilletochten om de mensen het voedsel afhandig te maken en zelf te gebruiken.
Gelukkig waren er ook goede Achterhoekse boeren en werden mensen wel op de goede manier geholpen, kregen onderdak en eten voor de nacht en voedsel mee naar huis.
Er is een boek verschenen van de heer Oolbekking getiteld "Met lege handen" Waarin hij verteld over zijn ervaring met de hongertochten die hij gemaakt heeft van Utrecht naar de Achterhoek. Het is misschien in de bibliotheek te leen, maar u kunt het ook bestellen via de site WWW.ZAALBOEKS.NL.
